Een nieuwe blik op… Nuchtere Reinbert Martijn heeft een balletschool in Heerenveen

“Je moet lef hebben om te dansen.”

Zijn cv leest als een boek. “Iemand meldde zich om een boek over mij te schrijven. We hebben verschillende sessies gehad, maar het boek is er tot op heden niet gekomen. Moet ik het dan maar zelf gaan doen vraag ik mij dan af? Maar nee, ik ben geen schrijver, ik ben danser!” Met dit duidelijke statement begint een twee uur durend avontuur vol anekdotes, een lach én tranen. Dit is deel één van twee over de professionele balletdanser én musicalster Reinbert Martijn. Deel twee verschijnt volgende maand.

Als je Reinbert vraagt waar hij nu het meest trots op is, zegt hij meteen: “Mijn leerlingen”. Hij gelooft er heilig in dat iedereen evenveel recht heeft op een gewoon goede les. En daar blijft Reinbert na al die jaren even enthousiast over. “Natuurlijk ben ik ook trots op mijn carrière. En trots op het feit dat ik door mijn eigenwijsheid niet altijd meega met de meute, dat ik mijn mond durf open te trekken als ik het ergens niet mee eens ben. Ik vind het heerlijk om soms even aan de noodrem van een rijdende trein te trekken, spreekwoordelijk dan.” Het woord recalcitrant valt dan ook regelmatig tijdens ons gesprek.

Problematisch schoolsysteem

“Het probleem met het Nederlandse schoolsysteem is dat je eerst HBO moet doen voor een danscarrière. Dat is toch te zot voor woorden?” Zelf had Reinbert het geluk om over een combinatie van mazzel, lenigheid en doorzettingsvermogen te beschikken. In 1975 deed hij auditie bij de dansvakopleiding van het Koninklijk Conservatorium in Den Haag, in een korte broek en op gympies. Wist hij veel? Reinbert was door zijn vaders baan bij defensie vaak verhuisd. Hij zat inmiddels op de MAVO toen zijn moeder bij toeval een advertentie las van de dansvakopleiding.

Auditie op gympen

“Men keek vreemd op: wat kom jij doen? Ja, eh, dansen? Nou, doe je schoenen maar uit en ga aan de barre staan. Heb je ooit gedanst? Nee. Ze testen mijn lenigheid, bleek dat ik uitgedraaid was. Een week later kreeg ik een brief dat ik aangenomen was en een maand later haalde ik mijn balletkleren op.” En dat was dat: Reinbert zat op de dansvakopleiding en het ging voor de verandering goed met hem. “En toen werden mijn ouders op school geroepen. Uw zoon heeft talent en we zien het niet zitten om hem 9 jaar opleiding te geven omdat hij dan te oud is. We willen hem een versnelde opleiding aanbieden onder voorwaarde dat hij via thuisstudie zijn diploma haalt.” Zo kon het dat Reinbert na vier jaar zowel zijn MAVO als zijn HBO-diploma op zak had. Bovendien had hij aanbiedingen van bijna alle bekende Nederlandse dansgezelschappen.

Hoe kies je dan?

“Ik keek naar de beste perspectieven. Bij het Nationaal Ballet heb je diverse rangen. Je begint als aspirant, vervolgens word je élève en dan volgt het corps de ballet. Dat is de grote groep dansers die op het toneel staat. Vervolgens kun je doorgroeien tot grande sujet en uiteindelijk in de rangen van solist. Dat laatste bestaat uit tweede solist en de principal. Een goed voorbeeld van een principal is Igone de Jong. Ik werd elk half jaar bevorderd en werd binnen vijf jaar tweede solist.”

Onschuldig kuikentje

Het lijkt alsof Reinbert alles kwam aanwaaien. Maar onderschat zijn traject niet. Niet iedereen kan in vier jaar tijd twee opleidingen volgen. Reinbert had het geluk dat hij door zijn onschuld en onkunde over ballet door de verschillende docenten gekneed kon worden tot het talent van Nederland. Vervolgens heeft dit natuurlijk ook invloed op het gedrag van mededansers die een bepaalde rol niet krijgen. “Het irriteerde iedereen hoe makkelijk ik de rollen kreeg. Dat was niet prettig werken. Emotioneel raak je daardoor van slag omdat je niet weet hoe je hiermee om moet gaan, dat heb je nooit ergens geleerd.” Het ging op een gegeven moment zelfs zo ver dat zijn dansschoenen verdwenen vlak voor de première van het Zwanenmeer.

“Dan heb je dus een paar minuten om nieuwe schoenen samen te stellen, deze groen te spuiten en dan sta je vervolgens met natte schoenen en een smile op het podium. Niemand merkt wat. Tot je halverwege de voorstelling in elkaar klapt en jankend in de kleedkamer zit…” Ik vraag mij verbaasd af: hoe kun je daar überhaupt op dansen? Ze zijn toch niet ingedanst? Reinbert legt uit dat de schoenen van een mannelijke balletdanser makkelijker zijn dan de spitzen van de vrouwen. “Onze schoenen zijn van zacht katoen.”

De spoorwegkat

Als Reinbert 32 is, stopt hij bij het Nationaal Ballet en start een carrière in de musicalwereld. Zo speelde hij de spoorwegkat in de Carré productie van Cats en moest naast dansen ook zingen. “Dat was een hele andere wereld! Je vormt samen een hechte familie en draait 275 voorstellingen achter elkaar. Dat is heel wat anders dan de 20 voorstellingen die we met het Nationaal Ballet deden. Ook ben je alleen op maandagen vrij. Het is doorgaan, gewoon doorgaan. Vervolgens heb ik Evita gedaan en daarna was ik eigenlijk te oud, vond ik zelf dan hè. Ik ben vervolgens Company Manager geworden van o.a. Evita en West Side Story bij Joop van de Ende Theaterproducties.”

Talent?

Klassiek ballet is de basis van alle dansvormen. Reinbert hoopt dan ook dat alle talenten uit de regio naar zijn lessen komen in Heerenveen. Niet in plaats van hun eigen vertrouwde dansschool, maar er gewoon naast. Wat gaat er dan anders bij Reinbert? “Het is net even meer. Ik ben analytisch, humoristisch en durf eerlijk te zijn tegen mijn leerlingen. Dansen is heel gecompliceerd: ik kijk naar het lijf, de beweging die ze moeten doen en kijk dan of het klopt.” Wil jij je verder ontwikkelen? Dan gaat hij samen met je aan de slag. Maar niet alleen ‘Prima Ballerina’s’ kunnen terecht bij Reinberts Dance Center NL blijkt aan het einde van ons gesprek.

“Tapdance, musical en modern staan voor elk niveau op het rooster. Voorop staat het plezier in dans!”

Tekst en foto: Janita Baron

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *